Schriftelijke vragen: Utrecht als ‘schrijversvluchtstad’

D66, SP en GroenLinks hebben het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Utrecht vragen gesteld over ICORN, de door PEN Nederland gesteunde organisatie die gevluchte schrijvers een veilig onderdak biedt, en waaraan in Nederland de steden Amsterdam, Rotterdam en Leiden deelnemen. Het zou mooi zijn als we Utrecht aan dit lijstje kunnen toevoegen.

Na contact met het Utrechtse D66-raadslid Corine van Dun zijn nu vragen gesteld. Ze hebben als doel het stadsbestuur te bewegen met ICORN in gesprek te gaan om de mogelijkheden te verkennen, en uiteindelijk een adres voor een vervolgde schrijver te vinden. Eventueel in samenwerking met de organisatie Shelter City, die in Utrecht al actief is.

 

Hier volgen de ‘vragen’, die 16 februari aan het college zijn verstuurd:

Vrijheid om te kunnen schrijven wat je wil is niet in alle delen van de wereld een recht. De persvrijheid staat in veel landen, ook in Europa, onder druk. Dat betekent dat schrijvers en journalisten op veel plaatsen in de wereld op de een of andere manier gevaar lopen door te worden vervolgd en bedreigd.
De organisatie “International Cities of Refuge Network” (ICORN) biedt deze mensen hulp door hen voor een periode van tenminste een jaar noodopvang en financiële ondersteuning te bieden, zodat zij een veilige plek hebben. De schrijver en zijn/haar/hun familie krijgt door het verblijf de gelegenheid om ‘op adem te komen’. Als na een jaar de veiligheid van deze schrijvers en journalisten nog steeds niet kan worden gegarandeerd helpen de steun biedende steden hen bij het aanvragen van een asielverzoek.
Steden als Antwerpen, Berlijn, Kopenhagen, Parijs en Oslo bieden deze hulp. In Nederland zijn de steden Amsterdam, Rotterdam en Leiden lid van ICORN. Haarlem denkt er ook over om lid te worden. In Amsterdam fungeert het voormalig woonhuis van de familie van Anne Frank aan het Merwedeplein als schrijversverblijf . In Rotterdam biedt ‘Verhalenhuis Belvédère’ een woon- en werkplek aan een vluchtschrijver.
De Nederlandse schrijversvereniging “PEN Nederland” (PEN) is het aanspreekpunt voor ICORN. PEN is een wereldwijde organisatie van schrijvers, die volgend jaar 100 jaar bestaat.
Utrecht is als Shelter City actief in een samenwerkingsproject van gemeente Utrecht, Universiteit Utrecht, het UAF (Studie en werk voor hoger opgeleide vluchtelingen) en Peace Brigades International (PBI). PBI is verantwoordelijk voor de dagelijkse uitvoering van het project. De Mensenrechtencoalitie is een belangrijke partner. Een lidmaatschap van ICORN is dan een uitbreiding van deze activiteiten.
Dit leidt tot de volgende vragen:
1. Is het college op de hoogte van de activiteiten van de organisaties ICORN?
2. Is het college bereid om met ICORN in gesprek te gaan om te onderzoeken of de gemeente ook als ‘vluchtstad’ kan gaan functioneren? Zo nee, waarom niet?
3. Is het college bereid om te onderzoeken of de gemeente Utrecht lid kan worden van ICORN en de raad te rapporteren welke gevolgen dat heeft voor de gemeente en welke positieve effecten dit lidmaatschap de stad kan opleveren? Zo nee, waarom niet?
4. Kan het college onderzoeken of het een meerwaarde heeft om zowel deel te nemen aan Shelter City als ICORN en daarin mee te nemen dat ICORN een andere soort van ondersteuning biedt aan andere doelgroepen.
5. Kan het college de resultaten van dit onderzoek voorleggen aan de raad?

Gesteld door:
• Corine van Dun, D66
• Rachel Streefland – Driesprong, ChristenUnie
• Fred Dekkers, GroenLinks