Gedicht: De Wit-Russische taal

De Wit-Russische identiteit, waarvan de Wit-Russische taal deel uitmaakt, staat al sinds de jaren twintig van de vorige eeuw onder druk. Volgens PEN bestuurslid en literair vertaalster Nina Targan Mouravi wordt het Wit-Russische bewustzijn zoals dat vandaag de dag door de oppositiebeweging wordt uitgedragen op z’n minst als hinderlijk ervaren door de ‘grote broer’ [Rusland]. Het maakt het onder meer voor de censuur in Moskou lastig om alles wat gezegd en geschreven wordt in Wit-Rusland aan banden te leggen.
Nina vertaalde het volgende gedicht van Valzhyna Mort:

De Wit-Russische taal

ook onze moeders weten niet hoe we ter wereld kwamen
hoe we hun benen uiteen duwden en eruit kropen
zo kruipt men na een bombardement onder de puin vandaan
we wisten niet of we meisje of jongetje waren
dachten brood te eten maar het was aarde
en onze morgen
een turnster op de dunne koord van de horizon
je moest haar zien konkelen
wat een treiterkop
fuck

we groeiden op in een land waar
ze deuren met witgekalkte kruizen markeren
dan komen er ’s nachts een paar auto’s aanrijden
en nemen ons mee
maar er zitten geen mannen
met geweren in
en geen magere hein
het is de liefde die ons
heeft opgehaald

we proefden de vrijheid uitsluitend in openbare toiletten
waar tegen tweehonderd roebel niemand zich met ons bemoeide
’s zomers protesteerden we tegen hitte en ’s winters tegen kou
en toen bleek dat wij onze taal waren
en sinds ze onze tongen uitrukten praatten we met onze ogen
ze staken onze ogen uit dus praatten we met onze handen
ze hakten onze handen af dus praatten we met onze tenen
ze schoten ons door onze benen dus knikten we van ja
en schudden van nee
en toen onze hoofden levend werden opgegeten
kropen we terug in de buiken van onze slapende moeders
als in schuilkelders
om herboren te worden

en daar aan de kim sprong de turnster van morgen
door de vlammende hoepel
van de zon